معاون فرهنگی، اجتماعی و گردشگری سازمان منطقه آزاد ارس گفت: بر اساس گزارش رسمی وزارت میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی، کلیسای ثبت جهانی سنت استپانوس موفق به کسب رتبه چهارم پربازدیدترین اماکن تاریخی و فرهنگی کشور در هفته نخست تعطیلات نوروز ۱۴۰۵ شده است.

به گزارش پایگاه خبری تحلیلی بامداد تبریز، محمد مسعودی‌نیا در جمع خبرنگاران با اشاره به پویایی جریان گردشگری در منطقه آزاد ارس، اظهار کرد: بر اساس پایش دقیق داده‌های آماری، این اثر جهانی با استقبال چشمگیر گردشگران داخلی و خارجی مواجه شده و جایگاه ممتازی را در نقشه گردشگری نوروزی کشور به خود اختصاص داده است.

وی در تشریح آمار ورودی به این مجموعه تاریخی افزود: طی هفت روز ابتدایی بازگشایی این مجموعه در ایام نوروز، در مجموع ۸,۹۱۰ نفر از ژئوسایت کلیسای سنت استپانوس بازدید کرده‌اند.

به گفته قائم مقام ستاد تسهیلات سفر منطقه آزاد ارس، روند بازدید روزانه از این مجموعه شامل ۱,۰۸۹ نفر در دوم فروردین، ۱,۳۵۷ نفر در سوم فروردین، ۱,۶۲۹ نفر در چهارم فروردین، ۱,۰۸۶ نفر در پنجم فروردین، ۱,۳۸۵ نفر در ششم فروردین، ۱,۵۴۷ نفر در هفتم فروردین و ۸۱۷ نفر در هشتم فروردین‌ماه بوده است.

مسعودی‌نیا این استقبال را حاصل برنامه‌ریزی‌های زیرساختی و حمایتی سازمان منطقه آزاد ارس دانست و تصریح کرد: در راستای تکریم گردشگران و تسهیل تردد به منطقه، ۲ رام قطار رایگان در مسیر تبریز-جلفا و بالعکس راه‌اندازی شده که نقش بسزایی در هدایت جریان مسافری ایفا کرده است.

وی اضافه کرد: به منظور رفاه حال مسافران و کاهش ترافیک، ۳ دستگاه اتوبوس دوطبقه گردشگری جهت اجرای طرح «تور رایگان ارس‌گردی» در منطقه مستقر شده است. این اتوبوس‌ها گردشگران را به مهم‌ترین مقاصد منطقه از جمله کلیسای سنت استپانوس، کلیسای چوپان، حمام تاریخی جلفا، اکوموزه گلفرج، پل آهنی، مزار شهدای شهریور ۱۳۲۰ و مجتمع‌های تجاری منتقل می‌کنند.

معاون فرهنگی، اجتماعی و گردشگری سازمان منطقه آزاد ارس با تاکید بر ارائه خدمات مطلوب به مسافران گفت: ستاد مرکزی اسکان مسافران نوروزی ارس به‌صورت شبانه‌روزی فعال است و با به‌روزرسانی مستمر اطلاعات، گردشگران را به مراکز اقامتی مجاز اعم از هتل‌ها و هتل‌آپارتمان‌ها هدایت می‌کند.

مسعودی‌نیا همچنین از استقرار ۳۰ راهنمای گردشگری آموزش‌دیده در سطح منطقه خبر داد و افزود: این افراد در ژئوسایت‌ها، اماکن تاریخی، پارک‌ها و ایستگاه راه‌آهن مستقر هستند تا ضمن معرفی اصولی ظرفیت‌های تاریخی و فرهنگی، تجربه سفر استانداردی را برای میهمانان فراهم کنند.

وی در پایان یادآور شد: وجود تنوع بی‌نظیر جاذبه‌های تاریخی و طبیعی در کنار ژئوپارک جهانی ارس با بیش از ۳۰ ژئوسایت منحصربه‌فرد، این منطقه را به یکی از قطب‌های اصلی گردشگری شمال‌غرب کشور تبدیل کرده است و سازمان منطقه آزاد ارس متعهد است با بهره‌گیری از تمامی ظرفیت‌ها، از جمله معرفی رودخانه ارس و کاروانسرای خواجه‌نظر، تجربه‌ای ایمن و ماندگار را برای گردشگران رقم بزند.

ژئوپارک جهانی ارس، تلفیق بی‌نظیر ۳۰ پدیده زمین‌شناختی و میراث تمدنی

به گزارش ایرنا ژئوپارک جهانی ارس با وسعتی بالغ بر ۱۶۷۰ کیلومتر مربع در شمال‌غرب ایران و استان آذربایجان شرقی، به عنوان یکی از مهم‌ترین مقاصد زمین‌گردشگری خاورمیانه شناخته می‌شود که با ثبت در شبکه جهانی ژئوپارک‌های یونسکو، جایگاه ویژه‌ای در نقشه علمی و گردشگری جهان یافته است.

این گستره طبیعی، افزون بر ۳۰ ژئوسایت یا مکان زمین‌شناختی ثبت‌شده را در خود جای داده است که ترکیبی هماهنگ از پدیده‌های کم‌نظیر زمین‌شناسی، اکولوژیکی و فرهنگی را بر اساس درجه اهمیت علمی و گردشگری به نمایش می‌گذارند.

در صدر مهم‌ترین ژئوسایت‌های این مجموعه، مرز پرمین-تریاس در کوه علی‌باشی قرار دارد که از منظر تحقیقات زمین‌شناسی دارای اعتباری جهانی است.

این محدوده یکی از معدود نقاط کره زمین به شمار می‌رود که مرز دقیق بزرگترین انقراض دسته‌جمعی تاریخ حیات در حدود ۲۵۲ میلیون سال پیش را به صورت لایه‌های رسوبی متوالی و خوانا در دل خود حفظ کرده است.

هم‌تراز با این پدیده، ژئوسایت فرهنگی و تاریخی کلیسای سنت استپانوس قرار دارد که علاوه بر ثبت در فهرست میراث جهانی یونسکو، تجلی کامل پیوند معماری با بستر زمین‌شناختی منطقه است، چرا که سنگ‌بنای این اثر تاریخی تماما از توف‌های آتشفشانی همان منطقه استخراج و تراشیده شده است.

همچنین پناهگاه حیات وحش و ژئوسایت کوهستان کیامکی به عنوان یک توده عظیم آتشفشانی با ارتفاع بیش از ۳۳۴۷ متر، تکمیل‌کننده این زنجیره بااهمیت است که تنوع زیستی منحصربه‌فردی را در کنار ساختارهای پیچیده آذرین ارائه می‌دهد.

در لایه بعدی اهمیت، پدیده‌های شاخص ژئومورفولوژیکی و دیرینه‌شناسی قرار گرفته‌اند که اکوموزه و سایت فسیلی گلفرج از برجسته‌ترین آن‌هاست. این سایت با میزبانی از فسیل‌های متنوع دریایی با قدمتی بالغ بر ۱۰۰ میلیون سال، سندی قطعی از وجود اقیانوس باستانی تتیس در این ارتفاعات کوهستانی است.

در کنار آن، زون تراورتن‌ساز و آبشار آسیاب خرابه قرار دارد که حاصل هزاران سال فعالیت چشمه‌های کارستی و رسوب‌گذاری کربنات کلسیم بوده و مناظر بدیعی از صخره‌های خزه‌ای را خلق کرده است.

پهنه آبی و کرانه‌های رودخانه ارس نیز به نوبه خود یک ژئوسایت مستقل محسوب می‌شود که فرسایش مداوم رودخانه‌ای و تشکیل پادگانه‌های آبرفتی را در یک روند طبیعی طولانی‌مدت به تصویر می‌کشد.

بخش دیگری از این ژئوپارک به سایت‌هایی اختصاص دارد که پیوند عمیق عوارض زمین و ساختارهای تمدنی را نشان می‌دهند.

مجموعه تاریخی کردشت، بنای سنگی کلیسای چوپان و کاروانسرای تاریخی خواجه‌نظر، همگی با بهره‌گیری هوشمندانه از توپوگرافی خاص منطقه و مصالح بومی در مجاورت رود ارس شکل گرفته‌اند و نشان‌دهنده تعامل پایدار جوامع انسانی با بستر زمین در مسیرهای تجاری باستانی هستند.

افزون بر این مقاصد شاخص، حدود ۲۰ ژئوسایت دیگر شامل چین‌خوردگی‌های پیچیده تکتونیکی ناشی از برخورد صفحات قاره‌ای، چشمه‌های آب معدنی، پدیده‌های فرسایش تفریقی و ستون‌های قارچی‌شکل سنگی در پهنه ارس پراکنده‌اند که در مجموع، این منطقه را به یک آزمایشگاه جامع و بی‌بدیل زمین‌شناسی برای پژوهشگران و مقصدی جذاب برای توسعه گردشگری پایدار تبدیل کرده‌اند.