عرصه سیمرغ و ازدواج زیر ۱۵ سال، جولانگاه خطیری است و تصمیم به ازدواج بر اساس سن شناسنامه ای در حالی آینده ای رو به ابهام را پیش رو می گذارد که سن عقلی و بیولوژیک به سادگی می تواند نوسان سن شناسنامه ای را در پی داشته باشد.
[ازدواج در سن پایین؛ تهدیدی برای مادران آینده]

بر اساس تحقیق های صورت گرفته سن بیولوژیک و سن عقلی می تواند از ناهماهنگی با سن شناسنامه ای برخوردار بوده و ازدواج بر اساس سن شناسنامه ای در سنین پایین را به مخاطره ای برای تداوم زندگی تبدیل کند.
روانپزشک و فوق تخصص روان تنی در خصوص ازدواج در سنین پایین به خبرنگار ایرنا گفت: دو معضل اصلی این گونه ازدواج ها، ناباروری و نرسیدن به بلوغ فکری است.
دکتر زهرا موسوی افزود: هر فرد در دوران زندگی باید مراحل تکاملی خود را در کمال آرامش و آسایش به دور از استرس های محیطی طی کند.
وی با اشاره به مراحل تکاملی شش تا ۱۲ سال، ۱۲ تا ۲۰ سال و دیگر مراحل رشد انسان ادامه داد: سن ازدواج از ۲۰ سالگی به بعد است و وقتی فرد قبل از این سن اقدام به ازدواج کند دچار بحران خواهد شد و شخصیت فرد دستخوش یک سری تغییرات نه چندان معقول می شود.
وی اظهار کرد: ازدواج در سن پایین موجب ایجاد استرس های مختلف و عملکرد های دفاعی متزلزل می شود و در نتیجه در تمام مراحل زندگی فرد ایجاد مشکل می کند.
وی که یکی از سه روانپزشک این رشته فوق تخصصی در کشور است، اضافه کرد: تمام مراحل نوجوانی، جوانی، مادر و همسر شدن در یکدیگر تداخل ایجاد و شخصی که در سن پایین ازدواج می کند، نخواهد توانست هر یک از این مراحل را به شکل مقبول طی کند و در هر مرحله احساس کمبود خواهد کرد.
وی گفت: با توجه به اینکه در ازدواج با سن پایین، فرد نمی تواند نیازهای دوران نوجوانی و جوانی خود را طی کند، همیشه در حسرت گذشته خواهد ماند و رشد نکردن عملکردهای دفاعی موجب ایجاد مشکلات فراوان در کل زندگی فرد شده و در ایفای نقش های خود به عنوان همسر، مادر و دیگر نقش های اجتماعی وی را دچار مشکل خواهد کرد.
دکتر موسوی افزود: یکی دیگر از معضلاتی که در سنین پایین وجود دارد باروری است و طبق نظر کارشناسان علم روانپزشکی، مدران در این سنین نمی توانند مراقبت کافی از نظر جسمانی، فیزیکی و عاطفی از کودکان خود انجام دهند.
وی ادامه داد: بر اساس تحقیقاتی که توسط محققان در جهان انجام شده هرچه سن بالاتر باشد، نقش مادری بهتر ایفا می شود و رابطه بین فرزند و مادر بهتر است.

** مقابله با ناهنجاری ازدواج در سن پایین نیازمند فرهنگ سازی است
مدیرکل بهزیستی آذربایجان شرقی نیز گفت: متاسفانه در استان ما به خصوص در شهرستان ها ازدواج های زود هنگام از گذشته رواج داشته است. .
محسن ارشد زاده افزود: این ازدواج ها چون از روی علم و آگاهی نیست و بیشتر به دلیل سنت های موجود در خانواده ها شکل گرفته اند، دچار برخی مشکلات می شوند که در نهایت قبل از رسیدن به سن قانونی جهت ثبت در دفاتر رسمی منجر به جدایی و طلاق می شود.
وی ادامه داد: در بازدیدهای خود از شهرستان ها شاهد این هستیم که مسئولان نسبت به این موضوع حساس شده اند و سعی در فرهنگ سازی و افزایش سطح آگاهی خانواده ها نسبت به مسایل و مشکلات این گونه ازدواج ها دارند.
وی اظهار کرد: متاسفانه در یکی از شهرستان ها شاهد این موضوع بودیم که خانواده ها دختران را در سن مهدکودک نشان کرده و پس از اینکه دختر به سن تکلیف رسید، به عقد نشان کرده خود در می آورند.
ارشد زاده گفت: این کودکان به جای اینکه از زندگی کودکانه خود لذت ببرند تن به ازدواج ناخواسته ای می دهند که بر اساس آداب و رسوم خانواده بوده وهنوز مفهوم واقعی زندگی و مسایل زناشویی را نمی دانند و به دلیل نداشتن مهارت لازم برای زندگی مشترک، تضاد و اختلاف در بین زوجین پیدا می شود.
وی طلاق را بزرگترین آسیب این گونه ازدواج ها دانست و افزود: کودکی که برخلاف هم سن و سالان خود تن به ازدواج داده، اکنون عنوان بیوه و سرپرست خانوار را با خود یدک می کشند.

** دولت اسلامی برای رعایت مصالح جامعه در تغییر سن ازدواج مختار است
مدیرگروه فقه و حقوق دانشگاه تبریز نیز در این خصوص می گوید: از نظر فقهی حکم اولیه برای ازدواج دختران ۹ سال تمام و رسیدن به رشد و بلوغ فکری است و دختر باید رشید باشد.
حجت الاسلام رضا الهامی در خصوص اینکه آیا اجازه ولی برای ازدواج دختری که به سن ۹ سال تمام رسیده لازم است، اظهار کرد: بر اساس فتوای اغلب مراجع، احتیاط واجب این است که اجازه ولی برای ازدواج دختر صادر شود و دختر نیز راضی به ازدواج باشد.
وی در خصوص ازدواج زیر ۹ سال دختران، افزود: ولی شرعی با توجه به مصالحی که در نظر می گیرد می تواند دختر خود را زیر ۹ سال شوهر دهد.
این استاد فقه و حقوق افزود: سن ازدواج از نظر فقهی برای پسران ۱۵ سال تمام و اختیار در دست خودش است و نیازی به اجازه ولی ندارد.
وی خاطرنشان کرد: دولت اسلامی و ولی فقیه می تواند بر اساس مصالح جامعه برخی مقررات حکومتی تعیین کند و در این خصوص نیز بر اساس قانون، سن ازدواج برای دختران ۱۳ سال و برای پسران ۱۵ سال تمام است.

** وقوع حدود چهار هزار ازدواج زیر ۱۵ سال برای دختران
مدیرکل ثبت احوال آذربایجان شرقی نیز اظهار داشت: متوسط سن ازدواج در استان در بین مردان ۲۸٫۶ سال و در بین زنان ۲۳ سال است.
علی جعفری آذر اظهار کرد: در سال گذشته شش ازدواج زیر ۱۵ سال برای مردان در پنج شهرستان ثبت شده که دو مورد آن در شهر تبریز و در هر یک از شهرستان های بستان آباد، سراب، ملکان و میانه یک مورد بوده است.
وی اضافه کرد: در سال گذشته سه هزار و ۹۴۴ مورد ازدواج کمتر از ۱۵ سال برای زنان در استان ثبت شد که بیشتر این ازدواج ها در شهر تبریز با یک هزار و هشت مورد بوده است.
وی، آمار ازدواج ثبت شده در دو ماهه سال جاری را هفت هزار و ۱۶۷ مورد برشمرد و گفت: آمار ازدواج نسبت به دو ماهه سال گذشته ۶٫۶ درصد کاهش یافته است.
گزارش از: مینا بازگشا