«نگاهی گذرا به تاریخ محله سیلاب تبریز»، عنوان کتابی نوشته محمدحسن محمدعلی‌پوررادی است که به بررسی محله سیلاب، یکی از محلات قدیمی تبریز، و آداب و رسوم اهالی آن و نقش محله در دفاع مقدس می پردازد.

به گزارش پایگاه خبری تحلیلی بامدادتبریز به نقل از ایرنا، کتاب «نگاهی گذرا به تاریخ محله سیلاب» در  ۴۵۶ صفحه نگارش و در شمارگان یکهزار جلد توسط انتشارات یاران آذربایجان به زیور طبع آراسته شده است.

نویسنده در مقدمه کتاب، هدف از انتشار آن را بازگویی تاریخ،خاطرات،آداب و رسوم و فرهنگ نهفته زادگاه اش محله «سیلاب» ذکر کرده و نوشته است: “زندگی انسان هایی که در این محله تاریخی میزیسته اند باید بازگو شود، باشد که ذوق هنری خوانندگان برانگیخته شده و هنرمندان اهل قلم به نوبه خود این خاطرات را تکمیل و یا کمک نمایند تا در چاپ های بعدی با توضیحات بیشتری به رشته تحریر درآورده شوند، بلکه حق پیشینیان هرچند کوچک ادا بشود تا  بدین وسیله سینه به سینه به نسل های بعدی ارایه شوند. سخن از نسل  های قدیم و معاصر، باوقار محله سیلاب و نقل خاطرات تلخ و شیرین آنان است.

در اینجا سعی شده ضمن نقل برگ هایی از تاریخ محله سیلاب  هر کسی در این محله منشا خدمتی بوده از هر قشر و جنس در هر سن اعم از کوچک و بزرگ با نامشان قید شود و انتظار دارد به نظر خوانندگان محترم اگر نام کسی از قلم افتاده باشد به طور حتم اعلام خواهند”.

جایگاه محله سیلاب در تبریز

تاریخ تاسیس محله در تاریخ تبریز به درستی معلوم نیست تا آنجا که تاریخ تبریز مورد بررسی قرار گرفته تا قبل از اولین زلزله ویرانگر شهر تبریز در سال ۲۴۴ هجری قمری از نام محله سیلاب خبری نبوده است و اگر در محله سیلاب خانواده هایی در آن زمان می زیسته اند جزو محلات اقماری محله قدیمی سرخاب  محسوب می شده است.

در زمان ناصرالدین شاه شمار محلات تبریز ۲۰ محله بود.در کتاب مرآت البلدان ناصری، جلد اول، درباره تبریز نوشته شده که جمعیت ۲۵۰ هزار  نفر است و ۲۰ نام از محلات آن برشمرده و سیلاب را نیز نام می برد. در صفحه ۴۲ و ۴۴ کتاب کوی سرخاب تبریز و مقبره الشعرا می نویسد:”سرخاب از محلات شمالی تبریز است از شمال به کوه عینالی و از مغرب به شتربان و از جنوب به مهران رود و ششگلان و از شرق سیلاب قوشخانه محدود می شود. تبریز ۶۹ سال بعد از بنا یعنی در سال ۲۴۴ ه ق بر اثر زلزله ویران شده است و دوباره در ۴ رمضان میان شام و خفتن در سال ۴۳۴ ه ق بازهم در اثر زلزله ویران شده است و باز در سال های ۱۰۰۵ و ۱۱۹۳،۱۳۲۸ ه ق و بعد تا ۱۳۱۵ شمسی زلزله هایی رخ داده که تبریز را به کلی ویران کرده است.

اگر قبل از زلزله های تاریخ فوق در تبریز،سیلاب بنا شده باشد به کلی ویران شده است آنچه در دست است تاریخ بنای محله سیلاب به سال ها پیش برمی گردد که همچنان به نام سیلاب اطلاق شده استو تاریخ نامگذاری آن به نام ملازینال معلوم نیست و هرچه هست پسوند دلپذیری برای نام سیلاب می باشد و آن را از سایر محلات تبریز برجسته نموده است.